Το δικό μας Σάλεμ

Το δικό μας Σάλεμ

Αν καθίσουμε και μετρήσουμε τα αισθήματά μας συλλογιζόμενοι τις θυμικές αντιδράσεις οι οποίες δημιουργούνται προς το ξένο, το έτερο, το διαφορετικό, οι περισσότεροι από εμάς θα αναμετρηθούν με τους μνησίκακους δαίμονές τους και δεν θα περάσουμε τη βάση - εκείνη που επιστημονικά και εγκυκλοπαιδικά υποτίθεται ότι σε ξεχωρίζει από τη  πάλαι ποτέ εξαχρειωμένη πρωτογονική κατάσταση. Όταν μιλώ για βάση, εννοώ ακριβώς αυτό που ορίζει η κυριολεκτική εξήγηση της λέξης, μαζί με την δική μου τρόπον τινά μεταφορά. Βάση ορίζεται το κατώτερο σημείο ενός αντικειμένου -ή ανθρώπου-  το σημείο στήριξής του προς την απογείωση, εκείνο που θα το διαφυλάξει από την πτώση και θα του δώσει διεκδικητικά προς την ελευθερία φτερά.

Σε μια ιστορική περίοδο για την ανθρωπότητα, με την έκρηξη του μεταναστευτικού φαινομένου να μαίνεται σε ολόκληρη τη Μεσόγειο και τις φωτίτσες λάβας να φτάνουν στη χώρα αυτή, κάποιοι περήφανοι και μπολιασμένοι με τη περιούσια αυταρέσκεια πατριώτες έκαψαν ολοσχερώς τη δομή «φιλοξενίας» στη Μυτιλήνη, αποδεικνύοντας με τον πιο μισαλλόδοξο τρόπο ότι τα μόρια ανθρωπιάς που συγκεντρώσαμε δεν ξεπέρασαν τη βάση.

Η Μόρια δημιουργήθηκε και καταστράφηκε από ανθρώπινο χέρι. Στόχος της ήταν εξ αρχής η απομόνωση, η περιθωριοποίηση, η βαθμιαία εξαφάνιση των προσφύγων και μεταναστών από προσώπου γης, η περίφραξη των εξασθενημένων μακρυά από τον ιλουστρασιόν δυτικό πολιτισμό για να μη θυμίζουν σε τίποτα ότι τον εικοστό πρώτο αιώνα τίποτα δεν μπορεί να αποτύχει. Οι πραγματικοί κολασμένοι της γης είναι αυτοί που μισούν τον αδύναμο, τον «εθνικό άλλο», τον ξένο, εκείνον που δεν έτυχε να γεννηθεί στο χώμα ενός κομματιού μιας γης που τυχαία έγινε πατρίδα του, εκείνοι που κάνουν μακρυούς σταυρούς και άμα κλείσουν την πόρτα του σπιτιού τους διαμοιράζουν αφοριστικές κατάρες, εκείνοι που πιστεύουν σε θεό αλλά δεν έχουν τον θεό τους, εκείνοι που μιλούν για δυτική ανωτερότητα αλλά είναι καταδικασμένοι να μισούν χολιασμένα την Ανατολή του ηλίου, εκεί οι που καμαρώνουν για την αδιαμφισβήτητη, ανώτερη και λαμπρή ελληνικότητά τους ενώ την ίδια στιγμή αρνούνται θεριεμένοι να επιδείξουν μια υποτυπώδη συμπεριφορά σε εκείνον που πάσχει.

Με σύμμαχο τον κρατικό παρεμβατισμό αλλά με τον άκαρπο μεσσιανισμό που τον διέπει, νοικοκυραίοι και φιλοσυστημικοί φόρεσαν τους ανθρωπιστικούς τους φερετζέδες και αφού ξεφύλλισαν αδιάφορα τις άδραστες μοίρες των αδυνάμων στα χέρια τους, τάχα πως συλλογίστηκαν, ξανά κρύφτηκαν στο πολιτικό τους κουστούμι αδιαφορώντας για τις συνέπειες. Θα ήταν βέβαια εξαιρετικά οξύμωρο, αν οι κυβερνώντες διαπνέονταν από ηθικές βάσεις και αρετές, τέτοιες ώστε να εξαφάνιζαν κάθε μορφή ανισότητας και φτώχειας. Ο πρόσφυγας, ο ξεριζωμένος, ο κυνηγημένος, ο μετανάστης, αποτελούν ξεχασμένες έως και αποφευκτέες μορφές ζωής, δεν απασχόλησαν καμία ατζέντα κανενός πολιτευτή, αφού αενάως θα αντιμετωπίζονται σαν ωρολογιακές βόμβες έτοιμες να «διαρρήξουν» τα εθνικά σύνορα και να σπείρουν την «επικίνδυνη» διαφορετικότητά τους.

Η Μόρια, ένα σύγχρονο στρατόπεδο συγκέντρωσης και εγκλωβισμού απεγνωσμένων και κυνηγημένων ψυχών, έπρεπε το δίχως άλλο να καεί. Να καεί όμως από τις 13.000 χιλιάδες ψυχές που στοιβαχθήκαν άρον-άρον εκεί, όταν το κράτος θα τους εξασφάλιζε αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, όταν θα αποκτούσαν την ελευθερία τους σπάζοντας τις απάνθρωπες αλυσίδες του εγκλεισμού, όταν η Ευρώπη των λαών θα συνέδραμε ουσιαστικά κάνοντας χρήση των αξιών και των ιδανικών που μεγαλόστομα διατυμπανίζει, όταν το μαχητό των συνανθρώπων μας θα λάβαινε τέλος και θα βρισκόταν μια αξιοπρεπής για τη επιβίωσή τους λύση.

Δυστυχώς η ιστορία δεν ακούει τις προσευχές μας ούτε τις εκκλήσεις μας. Κυλάει αστείρευτα, χωρίς καμιά διάθεση επιβράδυνσης ή ανατροπή της καταστροφής, ορμητικό ποτάμι δίχως συναισθηματισμούς, παρασέρνει στο αχανές της διάβα κάθε διάθεση για ευτυχή κατάληξη και αλλαγή. Στην Ιστορία δεν εγγράφονται οι αγαθές ή οι κακές προθέσεις παρά μόνο το αμείλιχο αποτέλεσμα το οποίο κάθε φορά γεννιέται. Και εκείνο το ελληνιστικό κλισέ «πας μη έλλην βάρβαρος» θα εγχαραχτεί στις σελίδες της ερμηνευτικά αντεστραμμένο: οι βάρβαροι που έβαλαν φωτιά στη Μόρια ήταν καθαρόαιμοι Έλληνες που δεν άντεξαν να απειλείται η ελληνικότητά τους.

Photo by Radek Homola on Unsplash

More in Προσφυγικο
Comments
Το δικό μας Σάλεμ

Το δικό μας Σάλεμ

Αν καθίσουμε και μετρήσουμε τα αισθήματά μας συλλογιζόμενοι τις θυμικές αντιδράσεις οι οποίες δημιουργούνται προς το ξένο, το έτερο, το διαφορετικό, οι περισσότεροι από εμάς θα αναμετρηθούν με τους μνησίκακους δαίμονές τους και δεν θα περάσουμε τη βάση - εκείνη που επιστημονικά και εγκυκλοπαιδικά υποτίθεται ότι σε ξεχωρίζει από τη  πάλαι ποτέ εξαχρειωμένη πρωτογονική κατάσταση. Όταν μιλώ για βάση, εννοώ ακριβώς αυτό που ορίζει η κυριολεκτική εξήγηση της λέξης, μαζί με την δική μου τρόπον τινά μεταφορά. Βάση ορίζεται το κατώτερο σημείο ενός αντικειμένου -ή ανθρώπου-  το σημείο στήριξής του προς την απογείωση, εκείνο που θα το διαφυλάξει από την πτώση και θα του δώσει διεκδικητικά προς την ελευθερία φτερά.

Σε μια ιστορική περίοδο για την ανθρωπότητα, με την έκρηξη του μεταναστευτικού φαινομένου να μαίνεται σε ολόκληρη τη Μεσόγειο και τις φωτίτσες λάβας να φτάνουν στη χώρα αυτή, κάποιοι περήφανοι και μπολιασμένοι με τη περιούσια αυταρέσκεια πατριώτες έκαψαν ολοσχερώς τη δομή «φιλοξενίας» στη Μυτιλήνη, αποδεικνύοντας με τον πιο μισαλλόδοξο τρόπο ότι τα μόρια ανθρωπιάς που συγκεντρώσαμε δεν ξεπέρασαν τη βάση.

Η Μόρια δημιουργήθηκε και καταστράφηκε από ανθρώπινο χέρι. Στόχος της ήταν εξ αρχής η απομόνωση, η περιθωριοποίηση, η βαθμιαία εξαφάνιση των προσφύγων και μεταναστών από προσώπου γης, η περίφραξη των εξασθενημένων μακρυά από τον ιλουστρασιόν δυτικό πολιτισμό για να μη θυμίζουν σε τίποτα ότι τον εικοστό πρώτο αιώνα τίποτα δεν μπορεί να αποτύχει. Οι πραγματικοί κολασμένοι της γης είναι αυτοί που μισούν τον αδύναμο, τον «εθνικό άλλο», τον ξένο, εκείνον που δεν έτυχε να γεννηθεί στο χώμα ενός κομματιού μιας γης που τυχαία έγινε πατρίδα του, εκείνοι που κάνουν μακρυούς σταυρούς και άμα κλείσουν την πόρτα του σπιτιού τους διαμοιράζουν αφοριστικές κατάρες, εκείνοι που πιστεύουν σε θεό αλλά δεν έχουν τον θεό τους, εκείνοι που μιλούν για δυτική ανωτερότητα αλλά είναι καταδικασμένοι να μισούν χολιασμένα την Ανατολή του ηλίου, εκεί οι που καμαρώνουν για την αδιαμφισβήτητη, ανώτερη και λαμπρή ελληνικότητά τους ενώ την ίδια στιγμή αρνούνται θεριεμένοι να επιδείξουν μια υποτυπώδη συμπεριφορά σε εκείνον που πάσχει.

Με σύμμαχο τον κρατικό παρεμβατισμό αλλά με τον άκαρπο μεσσιανισμό που τον διέπει, νοικοκυραίοι και φιλοσυστημικοί φόρεσαν τους ανθρωπιστικούς τους φερετζέδες και αφού ξεφύλλισαν αδιάφορα τις άδραστες μοίρες των αδυνάμων στα χέρια τους, τάχα πως συλλογίστηκαν, ξανά κρύφτηκαν στο πολιτικό τους κουστούμι αδιαφορώντας για τις συνέπειες. Θα ήταν βέβαια εξαιρετικά οξύμωρο, αν οι κυβερνώντες διαπνέονταν από ηθικές βάσεις και αρετές, τέτοιες ώστε να εξαφάνιζαν κάθε μορφή ανισότητας και φτώχειας. Ο πρόσφυγας, ο ξεριζωμένος, ο κυνηγημένος, ο μετανάστης, αποτελούν ξεχασμένες έως και αποφευκτέες μορφές ζωής, δεν απασχόλησαν καμία ατζέντα κανενός πολιτευτή, αφού αενάως θα αντιμετωπίζονται σαν ωρολογιακές βόμβες έτοιμες να «διαρρήξουν» τα εθνικά σύνορα και να σπείρουν την «επικίνδυνη» διαφορετικότητά τους.

Η Μόρια, ένα σύγχρονο στρατόπεδο συγκέντρωσης και εγκλωβισμού απεγνωσμένων και κυνηγημένων ψυχών, έπρεπε το δίχως άλλο να καεί. Να καεί όμως από τις 13.000 χιλιάδες ψυχές που στοιβαχθήκαν άρον-άρον εκεί, όταν το κράτος θα τους εξασφάλιζε αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, όταν θα αποκτούσαν την ελευθερία τους σπάζοντας τις απάνθρωπες αλυσίδες του εγκλεισμού, όταν η Ευρώπη των λαών θα συνέδραμε ουσιαστικά κάνοντας χρήση των αξιών και των ιδανικών που μεγαλόστομα διατυμπανίζει, όταν το μαχητό των συνανθρώπων μας θα λάβαινε τέλος και θα βρισκόταν μια αξιοπρεπής για τη επιβίωσή τους λύση.

Δυστυχώς η ιστορία δεν ακούει τις προσευχές μας ούτε τις εκκλήσεις μας. Κυλάει αστείρευτα, χωρίς καμιά διάθεση επιβράδυνσης ή ανατροπή της καταστροφής, ορμητικό ποτάμι δίχως συναισθηματισμούς, παρασέρνει στο αχανές της διάβα κάθε διάθεση για ευτυχή κατάληξη και αλλαγή. Στην Ιστορία δεν εγγράφονται οι αγαθές ή οι κακές προθέσεις παρά μόνο το αμείλιχο αποτέλεσμα το οποίο κάθε φορά γεννιέται. Και εκείνο το ελληνιστικό κλισέ «πας μη έλλην βάρβαρος» θα εγχαραχτεί στις σελίδες της ερμηνευτικά αντεστραμμένο: οι βάρβαροι που έβαλαν φωτιά στη Μόρια ήταν καθαρόαιμοι Έλληνες που δεν άντεξαν να απειλείται η ελληνικότητά τους.

Photo by Radek Homola on Unsplash

More in Προσφυγικο
Comments