Πως προστατεύει το Ανώτατο Δικαστήριο την αστυνομική βία στις ΗΠΑ

Πως προστατεύει το Ανώτατο Δικαστήριο την αστυνομική βία στις ΗΠΑ

Το χειρότερο στην φράση "νέο περιστατικό αστυνομικής βίας στις ΗΠΑ κατά των μαύρων" δεν είναι ούτε το "περιστατικό", ούτε το "αστυνομικής", ούτε το "βίας". Είναι το "ΝΕΟ".  

Παρά τα όσα έγιναν μετά την δολοφονία του Φλόιντ τον περασμένο Μάιο, παρά την παγκόσμια έκταση που πήρε η υπόθεση αυτή, παρά τις διαμαρτυρίες σε όλες τις ΗΠΑ, παρά την βία και τα επεισόδια που προκάλεσε, τίποτα δεν άλλαξε. Σχεδόν καθημερινά νέα περιστατικά βίας παρατηρούνται σε μια χώρα που -υποτίθεται- είναι βαθιά φιλελεύθερη και δημοκρατική.

Τελευταίο περιστατικό ήταν αυτό των οκτώ πυροβολισμών στον Τζέικομπ Μπλέικ, που άφησαν τον άνθρωπο αυτό παράλυτο και οδήγησαν σε μία νέα έκρηξη βίας και διαμαρτυριών. Κορυφαία πράξη διαμαρτυρίας -και μάλιστα ειρηνικής, αλλά εξόχως δυναμικής- ήταν η απόφαση των Milwaukee Bucks να μην κατέβουν στο ματς των πλέι οφ με το Οrlando που πυροδότησε μια σειρά από άλλες κινήσεις στο ΝΒΑ που φτάνουν μέχρι και την πιθανή οριστική διακοπή του πρωταθλήματος.

Τα ερωτήματα είναι: «πως γίνεται και αυτά τα περιστατικά συνεχίζονται με αμείωτη ένταση; Τι συμβαίνει τελικά με τους αστυνομικούς που προκαλούν την παγκόσμια κοινή γνώμη με την συμπεριφορά τους».

Τον περασμένο Μάιο δημοσιοποιήθηκε η έρευνα που έκανε το REUTERS για την αστυνομική βία στις ΗΠΑ. Αντικείμενο της έρευνας ήταν το τι γίνεται στις υποθέσεις θανάτων ή τραυματισμών ή υπέρβασης εξουσίας, οι οποίες παίρνουν την νομική οδό.

Στην έρευνα διαπιστώθηκε ότι στις περιπτώσεις που -αντίθετα με την περίπτωση του Φλόιντ- δεν λαμβάνουν μεγάλη δημοσιότητα, οι αστυνομικές υπηρεσίες βρίσκονται αντιμέτωπες με πολύ μικρότερες πιέσεις από την κοινή γνώμη για να καταβάλουν αποζημιώσεις και οι αστυνομικοί έχουν πολύ λιγότερες πιθανότητες να υποστούν πειθαρχικά μέτρα. Αυτό αφήνει μόνο μια επιλογή στα θύματα ή τις οικογένειές τους προκειμένου να δικαιωθούν: Να μηνύσουν τους αστυνομικούς για παραβιάσεις πολιτικών δικαιωμάτων, σύμφωνα με την τέταρτη τροποποίηση του Συντάγματος των ΗΠΑ.

Η έρευνα του Reuters διαπίστωσε πως τις περισσότερες φορές, αυτές οι αγωγές για κατάχρηση εξουσίας δεν κατόρθωναν να καταλήξουν σε αποζημιώσεις. Και τούτο εξαιτίας μίας ελάχιστα γνωστής νομικής γραμμής υπεράσπισης, που ονομάζεται ΕΙΔΙΚΗ ΑΣΥΛΙΑ. Πρόκειται για ένα δημιούργημα του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ της τελευταίας 50ετίας, που αποσκοπεί στην προστασία των κυβερνητικών υπαλλήλων από μηνυτήριες προσφυγές. Εντούτοις, τα τελευταία χρόνια, η πρόβλεψη αυτή έχει καταστεί μια πολύ αποτελεσματική ασπίδα ενάντια σε χιλιάδες αγωγές που αξιώνουν από τα δικαστήρια να φέρουν τους αστυνομικούς να λογοδοτήσουν για τη χρήση υπερβολικής βίας. Έτσι, ακόμη και όταν βίντεο που έχουν ληφθεί από κινητό τηλέφωνο από αυτόπτες μάρτυρες, έχει φέρει στο επίκεντρο της κοινής γνώμης της ακραίες τακτικές της αστυνομίας, το δόγμα της ειδικής ασυλίας λύνει τα χέρια των αστυνομικών, που μπορούν αυτοδίκαια κι ατιμωρητί να σκοτώνουν, ή να τραυματίζουν αθώους πολίτες.

Οι αποφάσεις του ίδιου του Ανώτατου Δικαστηρίου είχαν σημαντικές συνέπειες, που έγερναν την πλάστιγγα υπέρ των αστυνομικών. Το Reuters πραγματοποίησε την πρώτη συνολική ανασκόπηση εκατοντάδων προσφυγών που υποβλήθηκαν για υποθέσεις κατάχρησης εξουσίας κι υπερβολικής βίας σε ομοσπονδιακά δικαστήρια.
Διαπιστώθηκε πως η αστυνομία κέρδισε το 56% των υποθέσεων στις οποίες δήλωσαν ειδική ασυλία, στο διάστημα 2017 έως 2019 (περίοδος ΤΡΑΜΠ). Το ποσοστό κατέγραφε κατακόρυφη αύξηση εν σχέσει προς την προηγούμενη 3ετία, όταν η αστυνομία κέρδισε το 43% των υποθέσεων (περίοδος ΟΜΠΑΜΑ).

Ακόμα και όταν τα αμερικανικά δικαστήρια επικυρώνουν ότι οι αστυνομικοί παραβίασαν τα αστικά δικαιώματα ενός θύματος, η αστυνομία μπορεί ακόμη και να απαλλαχθεί από κάθε ευθύνη. Αυτό συμβαίνει επειδή το Ανώτατο Δικαστήριο έχει επεκτείνει τα όρια των προκλήσεων για την εφαρμογής της πρόβλεψης για την υπερασπιστική γραμμή της Ειδικής Ασυλίας». Το πρακτορείο Reuters εντόπισε δεκάδες παραδείγματα αυτών των περιπτώσεων. Οι αστυνομικοί κερδίζουν αυτές τις υποθέσεις με τέτοια συχνότητα, ώστε οι δικηγόροι των εναγόντων δηλώνουν απρόθυμοι να δεχθούν πελάτες που υφίστανται βλάβες σε περίπτωση αντιπαράθεσής τους με αστυνομικά όργανα.

Μια αύξουσα συναίνεση, που μάλιστα καλύπτει όλο το πολιτικό φάσμα, ζητεί από το Ανώτατο Δικαστήριο να κάνει τροποποιήσεις. Μεταξύ των επικριτών της πρόβλεψης αυτής είναι και δύο από τα μέλη του Ανωτάτου Δικαστηρίου: η φιλελεύθερη Σόνια Σοτομαγιόρ και ο συντηρητικός Κλάρενς Τόμας. Η Σοτομαγιόρ, σε μια διαφωνία της το 2018 για μία υπόθεση, έγραψε ότι η απόφαση του δικαστηρίου υπέρ των αστυνομικών εκπέμπει ένα επικίνδυνο μήνυμα: «μπορούν να πυροβολούν πρώτα και να σκεφθούν αργότερα, και επίσης λέει στο κοινό ότι η χειροπιαστά παράλογη συμπεριφορά δεν πρόκειται να τιμωρηθεί».

Το Ανώτατο Δικαστήριο δείχνει πλέον ότι αντιλαμβάνεται την κατακραυγή για την ειδική ασυλία. Πολλές προσφυγές, που υποστηρίζονται από τους επικριτές του νομικού δόγματος έχουν συσσωρευτεί στο Ανώτατο Δικαστήριο.

More in ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Comments
Πως προστατεύει το Ανώτατο Δικαστήριο την αστυνομική βία στις ΗΠΑ

Πως προστατεύει το Ανώτατο Δικαστήριο την αστυνομική βία στις ΗΠΑ

Το χειρότερο στην φράση "νέο περιστατικό αστυνομικής βίας στις ΗΠΑ κατά των μαύρων" δεν είναι ούτε το "περιστατικό", ούτε το "αστυνομικής", ούτε το "βίας". Είναι το "ΝΕΟ".  

Παρά τα όσα έγιναν μετά την δολοφονία του Φλόιντ τον περασμένο Μάιο, παρά την παγκόσμια έκταση που πήρε η υπόθεση αυτή, παρά τις διαμαρτυρίες σε όλες τις ΗΠΑ, παρά την βία και τα επεισόδια που προκάλεσε, τίποτα δεν άλλαξε. Σχεδόν καθημερινά νέα περιστατικά βίας παρατηρούνται σε μια χώρα που -υποτίθεται- είναι βαθιά φιλελεύθερη και δημοκρατική.

Τελευταίο περιστατικό ήταν αυτό των οκτώ πυροβολισμών στον Τζέικομπ Μπλέικ, που άφησαν τον άνθρωπο αυτό παράλυτο και οδήγησαν σε μία νέα έκρηξη βίας και διαμαρτυριών. Κορυφαία πράξη διαμαρτυρίας -και μάλιστα ειρηνικής, αλλά εξόχως δυναμικής- ήταν η απόφαση των Milwaukee Bucks να μην κατέβουν στο ματς των πλέι οφ με το Οrlando που πυροδότησε μια σειρά από άλλες κινήσεις στο ΝΒΑ που φτάνουν μέχρι και την πιθανή οριστική διακοπή του πρωταθλήματος.

Τα ερωτήματα είναι: «πως γίνεται και αυτά τα περιστατικά συνεχίζονται με αμείωτη ένταση; Τι συμβαίνει τελικά με τους αστυνομικούς που προκαλούν την παγκόσμια κοινή γνώμη με την συμπεριφορά τους».

Τον περασμένο Μάιο δημοσιοποιήθηκε η έρευνα που έκανε το REUTERS για την αστυνομική βία στις ΗΠΑ. Αντικείμενο της έρευνας ήταν το τι γίνεται στις υποθέσεις θανάτων ή τραυματισμών ή υπέρβασης εξουσίας, οι οποίες παίρνουν την νομική οδό.

Στην έρευνα διαπιστώθηκε ότι στις περιπτώσεις που -αντίθετα με την περίπτωση του Φλόιντ- δεν λαμβάνουν μεγάλη δημοσιότητα, οι αστυνομικές υπηρεσίες βρίσκονται αντιμέτωπες με πολύ μικρότερες πιέσεις από την κοινή γνώμη για να καταβάλουν αποζημιώσεις και οι αστυνομικοί έχουν πολύ λιγότερες πιθανότητες να υποστούν πειθαρχικά μέτρα. Αυτό αφήνει μόνο μια επιλογή στα θύματα ή τις οικογένειές τους προκειμένου να δικαιωθούν: Να μηνύσουν τους αστυνομικούς για παραβιάσεις πολιτικών δικαιωμάτων, σύμφωνα με την τέταρτη τροποποίηση του Συντάγματος των ΗΠΑ.

Η έρευνα του Reuters διαπίστωσε πως τις περισσότερες φορές, αυτές οι αγωγές για κατάχρηση εξουσίας δεν κατόρθωναν να καταλήξουν σε αποζημιώσεις. Και τούτο εξαιτίας μίας ελάχιστα γνωστής νομικής γραμμής υπεράσπισης, που ονομάζεται ΕΙΔΙΚΗ ΑΣΥΛΙΑ. Πρόκειται για ένα δημιούργημα του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ της τελευταίας 50ετίας, που αποσκοπεί στην προστασία των κυβερνητικών υπαλλήλων από μηνυτήριες προσφυγές. Εντούτοις, τα τελευταία χρόνια, η πρόβλεψη αυτή έχει καταστεί μια πολύ αποτελεσματική ασπίδα ενάντια σε χιλιάδες αγωγές που αξιώνουν από τα δικαστήρια να φέρουν τους αστυνομικούς να λογοδοτήσουν για τη χρήση υπερβολικής βίας. Έτσι, ακόμη και όταν βίντεο που έχουν ληφθεί από κινητό τηλέφωνο από αυτόπτες μάρτυρες, έχει φέρει στο επίκεντρο της κοινής γνώμης της ακραίες τακτικές της αστυνομίας, το δόγμα της ειδικής ασυλίας λύνει τα χέρια των αστυνομικών, που μπορούν αυτοδίκαια κι ατιμωρητί να σκοτώνουν, ή να τραυματίζουν αθώους πολίτες.

Οι αποφάσεις του ίδιου του Ανώτατου Δικαστηρίου είχαν σημαντικές συνέπειες, που έγερναν την πλάστιγγα υπέρ των αστυνομικών. Το Reuters πραγματοποίησε την πρώτη συνολική ανασκόπηση εκατοντάδων προσφυγών που υποβλήθηκαν για υποθέσεις κατάχρησης εξουσίας κι υπερβολικής βίας σε ομοσπονδιακά δικαστήρια.
Διαπιστώθηκε πως η αστυνομία κέρδισε το 56% των υποθέσεων στις οποίες δήλωσαν ειδική ασυλία, στο διάστημα 2017 έως 2019 (περίοδος ΤΡΑΜΠ). Το ποσοστό κατέγραφε κατακόρυφη αύξηση εν σχέσει προς την προηγούμενη 3ετία, όταν η αστυνομία κέρδισε το 43% των υποθέσεων (περίοδος ΟΜΠΑΜΑ).

Ακόμα και όταν τα αμερικανικά δικαστήρια επικυρώνουν ότι οι αστυνομικοί παραβίασαν τα αστικά δικαιώματα ενός θύματος, η αστυνομία μπορεί ακόμη και να απαλλαχθεί από κάθε ευθύνη. Αυτό συμβαίνει επειδή το Ανώτατο Δικαστήριο έχει επεκτείνει τα όρια των προκλήσεων για την εφαρμογής της πρόβλεψης για την υπερασπιστική γραμμή της Ειδικής Ασυλίας». Το πρακτορείο Reuters εντόπισε δεκάδες παραδείγματα αυτών των περιπτώσεων. Οι αστυνομικοί κερδίζουν αυτές τις υποθέσεις με τέτοια συχνότητα, ώστε οι δικηγόροι των εναγόντων δηλώνουν απρόθυμοι να δεχθούν πελάτες που υφίστανται βλάβες σε περίπτωση αντιπαράθεσής τους με αστυνομικά όργανα.

Μια αύξουσα συναίνεση, που μάλιστα καλύπτει όλο το πολιτικό φάσμα, ζητεί από το Ανώτατο Δικαστήριο να κάνει τροποποιήσεις. Μεταξύ των επικριτών της πρόβλεψης αυτής είναι και δύο από τα μέλη του Ανωτάτου Δικαστηρίου: η φιλελεύθερη Σόνια Σοτομαγιόρ και ο συντηρητικός Κλάρενς Τόμας. Η Σοτομαγιόρ, σε μια διαφωνία της το 2018 για μία υπόθεση, έγραψε ότι η απόφαση του δικαστηρίου υπέρ των αστυνομικών εκπέμπει ένα επικίνδυνο μήνυμα: «μπορούν να πυροβολούν πρώτα και να σκεφθούν αργότερα, και επίσης λέει στο κοινό ότι η χειροπιαστά παράλογη συμπεριφορά δεν πρόκειται να τιμωρηθεί».

Το Ανώτατο Δικαστήριο δείχνει πλέον ότι αντιλαμβάνεται την κατακραυγή για την ειδική ασυλία. Πολλές προσφυγές, που υποστηρίζονται από τους επικριτές του νομικού δόγματος έχουν συσσωρευτεί στο Ανώτατο Δικαστήριο.

More in ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Comments