Ερωτήματα και όροι για την ενότητα των Δημοκρατικών Δυνάμεων

Ερωτήματα και όροι για την ενότητα των Δημοκρατικών Δυνάμεων

Αν και η έκταση των δυσμενών αλλαγών στα εισοδήματα και στα δικαιώματα που έχει επέλθει από το 2010 μέχρι σήμερα είναι τεραστίων διαστάσεων, παρ’ όλα αυτά, δεν έχει λάβει χώρα, κάποιαανασύσταση της κοινωνικής δυναμικής και της διεκδικητικότητας των στρωμάτων που αποτελούν τον Δήμο, με την αρχαία έννοια ή για να θυμηθούμε μια ξεχασμένη ορολογία, των “Δημοκρατικών Δυνάμεων”.

Η βραχύβια περίοδος των Αγανακτισμένων δεν άφησε κάποιο οργανωτικό κατάλοιπο άξιο λόγου, τα κόμματα που είχαν καθιερωθεί σαν εκφραστές των Δημοκρατικών Δυνάμεων, υπέστησανσημαντικές μεταλλάξεις.

Το πανίσχυρο κάποτε ΠΑΣΟΚ άγγιξε την εξαφάνιση και διασώζεται από τα κατάλοιπακαλοδουλεμένων από το παρελθόν μηχανισμών και δικτύων.

Το ΚΚΕ παραμένει αμετακίνητο στον περίκλειστο αυτοαναφορικό χώρο που έχει δημιουργήσει.

Μόνον ο ΣΥΡΙΖΑ διεύρυνε την εκλογική του απήχηση εκθετικά, χωρίς παράλληλανα διευρύνει την οργανωτική του επιρροή και χωρίς να δημιουργήσει δομές δικτύωσης σε: συνδικαλισμό, συνεταιρισμούς, σωματεία κάθε κάθε είδους - τοπικά, αθλητικά, θεματικά, στην αυτοδιοίκηση κλπ.

Νεώτερα μορφώματα όπως το ΜΕΡΑ25 μένει να αποδειχθεί ότι δεν αποτελεί ένα προσωποπαγές εγχείρημα, ενώ ο πάντα επιφυλακτικός Ν. Κοτζιάς και το ΠΡΑΤΤΩ δηλώνουνότι πλέον αποτελούν (αυτοτελές) κόμμα.

Στο σύνολό της η δυναμική του κάποτε πανίσχυρου δημοκρατικού χώρου είναι μηδαμινή, ενώ η συμμετοχή των ψηφοφόρων στις εκλογικές διαδικασίες παρέμεινε και στις 3 εκλογικές διαδικασίες του 2019 απελπιστικά χαμηλή.

Η εκλογική νίκη της ΝΔ το 2019 σε όλες τις αναμετρήσεις και ειδικότερα η έκτασή της επιρροής του δεξιού χώρου στις αυτοδιοικητικές εκλογές, αλλά και η αδυναμία του ΣΥΡΙΖΑ να αγγίξει την συναισθηματική νοημοσύνη ευρύτερων λαϊκών στρωμάτων, οφείλεται κυρίως σε δύο παράγοντες:

α. στην ανάδυση μιας ιδεολογικής ηγεμονίας με δεξιούς και ακροδεξιούς όρους

β. στην ανικανότητα του ΣΥΡΙΖΑ να παράξει, να εισηγηθεί και να επιβάλει δια του κύρους, της πειθούς και της συμπάθειας, ένα αφήγημα που να θερμαίνει τις καρδιές των ανθρώπων. Η σχέση του ΣΥΡΙΖΑ με τα ευρύτερα λαϊκά στρώματα χαρακτηρίζεται από αμοιβαία ψυχρότητα, με οπαδικούς όρους δεν θα βρεις εύκολα ανθρώπους που θεωρούν τον ΣΥΡΙΖΑ ομάδα τους.

Ο δημοκρατικός χώρος δεν έχει την πολυτέλεια να είναι μειοψηφικός, πολύ δε περισσότερο να επικαθορίζεταιαπό τον εγγενή ελιτισμό, κληρονομιά, λόγω μεγέθους, και μεμαθημένη συμπεριφορά της ανανεωτικής αριστεράς,από την οποία προέρχεται ο κορμός του στελεχιακού δυναμικού του ΣΥΡΙΖΑ, καιταυτόχρονα δεξαμενήαπό την οποίααντλούνται αφηγήματα και ιδεολογικές επιλογές.

Η εκλογικές νίκες του 2015 για τον ΣΥΡΙΖΑ ήταν νίκες μειοψηφικές της τάξεως του 35%, κάτω από τηνβαριά η σκιά της μειωμένης συμμετοχής. Παράλληλα η εκλογική νίκη το φθινόπωρο του 2015, με την συνδρομήτου εκλογικού συστήματος,υπολείπεται κατά30% από το Δημοψήφισμα του Ιουλίου, και είναι προφανές ότι η απόσταση δεν καλύφθηκε από την κυβερνητική σύμπραξη με τους ΑΝΕΛ .

Χωρίς να έχει μπροστά του προβλήματα, όπως αυτά του 2015, η νίκη του ΠΑΣΟΚ το 1981 με 48% έλαβε χώρα σε ένα εκλογικό τοπίο που το 65% των ψηφισάντων φιλικά διακείμενο και ουσιαστικά συσπειρωμένο. Αντίθετα στις 3 αναμετρήσεις του 1989-1991 η διάσπαση της δημοκρατικής παράταξης ήταν που έδωσε την νίκη στην ΝΔ υπό την ηγεσία του Κων/νου Μητσοτάκη.

Για να γίνει ένα νέο ξεκίνημα στην ανασύνταξη των Δημοκρατικών Δυνάμεωνχρειάζεται ένας πολιτικός και ιδεολογικός απολογισμός της περιόδου 1989-2020, όσο χρειάζεται και ένας απολογισμός της περιόδου 2012-2020, της περιόδου δηλαδή που ο ΣΥΡΙΖΑ εξελίχθηκε αστραπιαίααπό ένα μικρό κόμμα-ομπρέλα της Αριστεράς σε εκλογική επιλογή με υπερδεκαπλάσιο εμβαδόν από το σύνηθες.

Ακόμη περισσότερο πρέπει να τεθούν, και να απαντηθούν αξιόπιστα, τα καυτά ερωτήματα που ανέδειξε η πραγματικότητα:

Στις Δημοτικές εκλογές του 2019, κάνοντας επιτυχημένη χρήση της απλής αναλογικής, ο δεξιός χώρος ανέπτυξε ένα πλήθος από εκλογικά σχήματα μέσω των οποίων ενσωμάτωσε δυνάμεις και από άλλους χώρους και έτσι έφθασε η συνολική επιρροή των αυτοδιοικητικών σχημάτων, προσκείμενων ή φιλικών προς την ΝΔ, σε πολλές περιπτώσεις να ξεπερνά το 65% των ψηφισάντων και σε κάθε περίπτωση να υπερβαίνει δραματικά την εκλογική επιρροή της ΝΔ στον αντίστοιχο Δήμο.

Τι θα γίνει αν η εκλογική αυτή τακτική κάνει την εμφάνισή της και στις επόμενες βουλευτικές εκλογές, που θα διεξαχθούν με το σύστημα της απλής αναλογικής; Πως αντιμετωπίζεται η πιθανή εμφάνιση 3 σχημάτων, ενός κεντροδεξιού, της ΝΔ και ενός ακροδεξιού; Πόσο μάλλον αν η συμμετοχή στην εκλογική διαδικασία παραμείνει εκ νέου χαμηλή;

Στον συνδικαλιστικό χώρο ποιο σχήμα θα καλύψει το κενό που άφησε η μείωση της επιρροής της ΠΑΣΚΕ;Θα συνεχίσει ο ΣΥΡΙΖΑ να μην διαθέτει συνδικαλιστική παράταξη;

Η διατήρηση των Οθωνικών δήμων που διέπλασε ο Καλλικράτης ευνοεί τις συντηρητικές δυνάμεις σε όλη την επικράτεια και ιδιαίτερα στην επαρχία. Ο Βενιζέλος το 1912 αντιλαμβανόμενος την σημασία της τοπικής αυτοδιοίκησης υιοθέτησε το Γαλλικό μοντέλο και στην θέση των τεράστιων δήμων που κληροδότησε η Βαυαροκρατία, θεσμοθέτησε12.000 Δήμους και Κοινότητες. Η Δημοκρατική Παράταξη πρέπει να προβληματιστεί και να θέσει ως στόχο την επιστροφή σε μικρότερες αυτοδιοικητικές μονάδες. Ας μην ξεχνάμε πως την εποχή που θεσμοθετήθηκαν οι Καλλικρατικοί Δήμοι έπεφταν σωρηδόν ιδέες για την υιοθέτηση πλειοψηφικού εκλογικού συστήματος με στενή περιφέρεια. Τέλος πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπ’ όψιν ότι το μέσο εμβαδόν των Καλλικρατικών Δήμων είναι από τα μεγαλύτεραστον χώρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Χωρίς να επεκταθούμε στο ζήτημα της ιδεολογικής ηγεμονίας στον Δυτικό κόσμο γενικότερα, είναι φανερό από τις ιδεολογικές συγκρούσεις που έλαβαν χώρα την τελευταία πενταετία, ότι η ΝΔ επιπλέει πάνω σε ένα ευρύτερο ρεύμα συντηρητικής επανίδρυσης, οιΔημοκρατικές Δυνάμειςμέχρι το 1989 πατούσαν στέρεα πάνω την κοινή κληρονομία της ΕΑΜικής παράδοσης, από τότε πολλά έχουν αλλάξει, ενώ ουδέποτε έγινε ένας σοβαρός διάλογος ανάμεσα στους δυο πόλους, τον Αριστερό με όλα του τα παρακλάδια και τον Βενιζελικό που περνώντας από την Ένωση Κέντρου έφθασε στο ΠΑΣΟΚ. Ότι συνέβη το 2015 ήταν αποτέλεσμα του σοκ των μνημονίων και της κατάρρευσης του κεντρώου – κεντροαριστερού τμήματος του πολιτικού συστήματος που κυρίως εκφραζόταν από το ΠΑΣΟΚ, οι συνθήκες αυτές έχουν ξεπεραστεί, όμως ο δημόσιος διάλογος για το που βρισκόμαστε και για το που πάμε, παραμένει εγκλωβισμένος σε πολιτικά σχήματα, ιδέες και αφηγήσεις που προέρχονται από παρελθόν.

More in
Comments
Ερωτήματα και όροι για την ενότητα των Δημοκρατικών Δυνάμεων

Ερωτήματα και όροι για την ενότητα των Δημοκρατικών Δυνάμεων

Αν και η έκταση των δυσμενών αλλαγών στα εισοδήματα και στα δικαιώματα που έχει επέλθει από το 2010 μέχρι σήμερα είναι τεραστίων διαστάσεων, παρ’ όλα αυτά, δεν έχει λάβει χώρα, κάποιαανασύσταση της κοινωνικής δυναμικής και της διεκδικητικότητας των στρωμάτων που αποτελούν τον Δήμο, με την αρχαία έννοια ή για να θυμηθούμε μια ξεχασμένη ορολογία, των “Δημοκρατικών Δυνάμεων”.

Η βραχύβια περίοδος των Αγανακτισμένων δεν άφησε κάποιο οργανωτικό κατάλοιπο άξιο λόγου, τα κόμματα που είχαν καθιερωθεί σαν εκφραστές των Δημοκρατικών Δυνάμεων, υπέστησανσημαντικές μεταλλάξεις.

Το πανίσχυρο κάποτε ΠΑΣΟΚ άγγιξε την εξαφάνιση και διασώζεται από τα κατάλοιπακαλοδουλεμένων από το παρελθόν μηχανισμών και δικτύων.

Το ΚΚΕ παραμένει αμετακίνητο στον περίκλειστο αυτοαναφορικό χώρο που έχει δημιουργήσει.

Μόνον ο ΣΥΡΙΖΑ διεύρυνε την εκλογική του απήχηση εκθετικά, χωρίς παράλληλανα διευρύνει την οργανωτική του επιρροή και χωρίς να δημιουργήσει δομές δικτύωσης σε: συνδικαλισμό, συνεταιρισμούς, σωματεία κάθε κάθε είδους - τοπικά, αθλητικά, θεματικά, στην αυτοδιοίκηση κλπ.

Νεώτερα μορφώματα όπως το ΜΕΡΑ25 μένει να αποδειχθεί ότι δεν αποτελεί ένα προσωποπαγές εγχείρημα, ενώ ο πάντα επιφυλακτικός Ν. Κοτζιάς και το ΠΡΑΤΤΩ δηλώνουνότι πλέον αποτελούν (αυτοτελές) κόμμα.

Στο σύνολό της η δυναμική του κάποτε πανίσχυρου δημοκρατικού χώρου είναι μηδαμινή, ενώ η συμμετοχή των ψηφοφόρων στις εκλογικές διαδικασίες παρέμεινε και στις 3 εκλογικές διαδικασίες του 2019 απελπιστικά χαμηλή.

Η εκλογική νίκη της ΝΔ το 2019 σε όλες τις αναμετρήσεις και ειδικότερα η έκτασή της επιρροής του δεξιού χώρου στις αυτοδιοικητικές εκλογές, αλλά και η αδυναμία του ΣΥΡΙΖΑ να αγγίξει την συναισθηματική νοημοσύνη ευρύτερων λαϊκών στρωμάτων, οφείλεται κυρίως σε δύο παράγοντες:

α. στην ανάδυση μιας ιδεολογικής ηγεμονίας με δεξιούς και ακροδεξιούς όρους

β. στην ανικανότητα του ΣΥΡΙΖΑ να παράξει, να εισηγηθεί και να επιβάλει δια του κύρους, της πειθούς και της συμπάθειας, ένα αφήγημα που να θερμαίνει τις καρδιές των ανθρώπων. Η σχέση του ΣΥΡΙΖΑ με τα ευρύτερα λαϊκά στρώματα χαρακτηρίζεται από αμοιβαία ψυχρότητα, με οπαδικούς όρους δεν θα βρεις εύκολα ανθρώπους που θεωρούν τον ΣΥΡΙΖΑ ομάδα τους.

Ο δημοκρατικός χώρος δεν έχει την πολυτέλεια να είναι μειοψηφικός, πολύ δε περισσότερο να επικαθορίζεταιαπό τον εγγενή ελιτισμό, κληρονομιά, λόγω μεγέθους, και μεμαθημένη συμπεριφορά της ανανεωτικής αριστεράς,από την οποία προέρχεται ο κορμός του στελεχιακού δυναμικού του ΣΥΡΙΖΑ, καιταυτόχρονα δεξαμενήαπό την οποίααντλούνται αφηγήματα και ιδεολογικές επιλογές.

Η εκλογικές νίκες του 2015 για τον ΣΥΡΙΖΑ ήταν νίκες μειοψηφικές της τάξεως του 35%, κάτω από τηνβαριά η σκιά της μειωμένης συμμετοχής. Παράλληλα η εκλογική νίκη το φθινόπωρο του 2015, με την συνδρομήτου εκλογικού συστήματος,υπολείπεται κατά30% από το Δημοψήφισμα του Ιουλίου, και είναι προφανές ότι η απόσταση δεν καλύφθηκε από την κυβερνητική σύμπραξη με τους ΑΝΕΛ .

Χωρίς να έχει μπροστά του προβλήματα, όπως αυτά του 2015, η νίκη του ΠΑΣΟΚ το 1981 με 48% έλαβε χώρα σε ένα εκλογικό τοπίο που το 65% των ψηφισάντων φιλικά διακείμενο και ουσιαστικά συσπειρωμένο. Αντίθετα στις 3 αναμετρήσεις του 1989-1991 η διάσπαση της δημοκρατικής παράταξης ήταν που έδωσε την νίκη στην ΝΔ υπό την ηγεσία του Κων/νου Μητσοτάκη.

Για να γίνει ένα νέο ξεκίνημα στην ανασύνταξη των Δημοκρατικών Δυνάμεωνχρειάζεται ένας πολιτικός και ιδεολογικός απολογισμός της περιόδου 1989-2020, όσο χρειάζεται και ένας απολογισμός της περιόδου 2012-2020, της περιόδου δηλαδή που ο ΣΥΡΙΖΑ εξελίχθηκε αστραπιαίααπό ένα μικρό κόμμα-ομπρέλα της Αριστεράς σε εκλογική επιλογή με υπερδεκαπλάσιο εμβαδόν από το σύνηθες.

Ακόμη περισσότερο πρέπει να τεθούν, και να απαντηθούν αξιόπιστα, τα καυτά ερωτήματα που ανέδειξε η πραγματικότητα:

Στις Δημοτικές εκλογές του 2019, κάνοντας επιτυχημένη χρήση της απλής αναλογικής, ο δεξιός χώρος ανέπτυξε ένα πλήθος από εκλογικά σχήματα μέσω των οποίων ενσωμάτωσε δυνάμεις και από άλλους χώρους και έτσι έφθασε η συνολική επιρροή των αυτοδιοικητικών σχημάτων, προσκείμενων ή φιλικών προς την ΝΔ, σε πολλές περιπτώσεις να ξεπερνά το 65% των ψηφισάντων και σε κάθε περίπτωση να υπερβαίνει δραματικά την εκλογική επιρροή της ΝΔ στον αντίστοιχο Δήμο.

Τι θα γίνει αν η εκλογική αυτή τακτική κάνει την εμφάνισή της και στις επόμενες βουλευτικές εκλογές, που θα διεξαχθούν με το σύστημα της απλής αναλογικής; Πως αντιμετωπίζεται η πιθανή εμφάνιση 3 σχημάτων, ενός κεντροδεξιού, της ΝΔ και ενός ακροδεξιού; Πόσο μάλλον αν η συμμετοχή στην εκλογική διαδικασία παραμείνει εκ νέου χαμηλή;

Στον συνδικαλιστικό χώρο ποιο σχήμα θα καλύψει το κενό που άφησε η μείωση της επιρροής της ΠΑΣΚΕ;Θα συνεχίσει ο ΣΥΡΙΖΑ να μην διαθέτει συνδικαλιστική παράταξη;

Η διατήρηση των Οθωνικών δήμων που διέπλασε ο Καλλικράτης ευνοεί τις συντηρητικές δυνάμεις σε όλη την επικράτεια και ιδιαίτερα στην επαρχία. Ο Βενιζέλος το 1912 αντιλαμβανόμενος την σημασία της τοπικής αυτοδιοίκησης υιοθέτησε το Γαλλικό μοντέλο και στην θέση των τεράστιων δήμων που κληροδότησε η Βαυαροκρατία, θεσμοθέτησε12.000 Δήμους και Κοινότητες. Η Δημοκρατική Παράταξη πρέπει να προβληματιστεί και να θέσει ως στόχο την επιστροφή σε μικρότερες αυτοδιοικητικές μονάδες. Ας μην ξεχνάμε πως την εποχή που θεσμοθετήθηκαν οι Καλλικρατικοί Δήμοι έπεφταν σωρηδόν ιδέες για την υιοθέτηση πλειοψηφικού εκλογικού συστήματος με στενή περιφέρεια. Τέλος πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπ’ όψιν ότι το μέσο εμβαδόν των Καλλικρατικών Δήμων είναι από τα μεγαλύτεραστον χώρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Χωρίς να επεκταθούμε στο ζήτημα της ιδεολογικής ηγεμονίας στον Δυτικό κόσμο γενικότερα, είναι φανερό από τις ιδεολογικές συγκρούσεις που έλαβαν χώρα την τελευταία πενταετία, ότι η ΝΔ επιπλέει πάνω σε ένα ευρύτερο ρεύμα συντηρητικής επανίδρυσης, οιΔημοκρατικές Δυνάμειςμέχρι το 1989 πατούσαν στέρεα πάνω την κοινή κληρονομία της ΕΑΜικής παράδοσης, από τότε πολλά έχουν αλλάξει, ενώ ουδέποτε έγινε ένας σοβαρός διάλογος ανάμεσα στους δυο πόλους, τον Αριστερό με όλα του τα παρακλάδια και τον Βενιζελικό που περνώντας από την Ένωση Κέντρου έφθασε στο ΠΑΣΟΚ. Ότι συνέβη το 2015 ήταν αποτέλεσμα του σοκ των μνημονίων και της κατάρρευσης του κεντρώου – κεντροαριστερού τμήματος του πολιτικού συστήματος που κυρίως εκφραζόταν από το ΠΑΣΟΚ, οι συνθήκες αυτές έχουν ξεπεραστεί, όμως ο δημόσιος διάλογος για το που βρισκόμαστε και για το που πάμε, παραμένει εγκλωβισμένος σε πολιτικά σχήματα, ιδέες και αφηγήσεις που προέρχονται από παρελθόν.

More in
Comments